TTSO Başkanı ile söyleşi

Sayın Cengiz, öncelikle TTSO’dan bahseder misiniz?

Tunceli Ticaret ve Sanayi Odası 1992 yılında kuruldu. 20 yıllık bir geçmişi var. Odamıza kayıtlı 800’ün üzerinde üye var ancak bunlardan 680 kadarı faal.

Siz, ne zamandan beri TTSO’da yönetim kurulu başkanlığı yapıyorsunuz?

TTSO’da daha önce meclis üyeliği yaptım. İki buçuk yıldan beri de yönetim kurulu başkanıyım.

TTSO’nun çalışmalarını anlatabilir misiniz?

Odayı devraldığımızda belediyemizin yaklaşık 50 yıllık binasında hizmet veriyorduk. 2-3 odadan oluşan bu binada hizmet vermek oldukça sıkıntılıydı. Ayrıca sanayi ticaret odasının kendi yeri olmayan tek il durumundaydık. Biz, odamıza yeni bir yer satın almayı öncelikli hedeflerimiz arasına koyduk. Oda yönetimini devraldığımızda herhangi bir bütçemiz de yoktu. İki buçuk yılda çabalarımız sonucunda 160 bin TL para biriktirdik. TOBB Başkanı ile bu konuya ilişkin görüşmeler yaptık ve 90 bin TL destek aldık. Yine il dışındaki esnaf ve işadamlarımızdan da 20 bin TL’ye yakın destek sağladık.  Bu şekilde şehrin hemen girişinde 360 metrekarelik bir yeri 366 bin TL’ye satın aldık. Satın aldığımız yer bedelinin şu anda yüzde 75’ini ödemiş durumdayız. Yüz bin TL gibi borcumuz kaldı onu da taksitlere bağladık. Odamızın ayrıca iç dekorasyonuyla mobilyası Kayseri Sanayi Odası Başkanı Sayın Mustafa Boydak tarafından hibe olarak karşılandı. Bütün ofis malzemelerini temin ettiler. Odamız, bugün 90 metrekarelik bir toplantı salonu, 7 tane odası ile bir mutfaktan oluşan bir alanda hizmet veriyor. İki buçuk yılda odamıza 450-500 bin TL değerinde bir mülkiyeti kazandırmış olduk.

Oda olarak öncelikli projeleriniz neler oldu?

Yönetime geldiğimizde 10-12 yıldan beri bir türlü bitirilemeyen bir organize sanayi bölgesi vardır. Bir kısım altyapısı yapılmış öylece duruyordu. Yönetime geldikten sonra başta Bakan Sayın Zafer Çağlayan olmak üzere bir dizi görüşme gerçekleştirdik. Daha sonra Sayın Valimiz Mustafa Taşkesen’le birlikte bu konuya yoğunluk verdik. 2011 yılı için 3 milyon 300 bin TL programa kondu ancak kullanılmasına gerek duyulmadı. Organize sanayide iş yapacak esnafa ileride maddi külfet getireceğinden bu kaynak kullanılmadı. Bunun yerine Fırat Kalkınma Ajansı’ndan 600 bin TL hibe alındı. Organize Sanayi Bölgesinin ihalesi yapıldı. 2012 yılının Mayıs Haziran aylarına kadar altyapısı tamamlanarak 40 parsel hak sahiplerine dağıtılacak. Şu anda 60 kişinin müracaatı var. Organize sanayi yasasına uygun olacak şekilde yatırım yapmak isteyen girişimcilere bu parseller dağıtılacak. Organize sanayi, istihdam anlamında da oldukça önemli bir proje. Burada gerek ilimizden gerekse de başkaca yerlerden yatırım yapmak isteyenler var. Bir kısım esnafımız küçük sanayi sitesinde sıkışmış durumda. Atatürk Mahallesi’nde apartman altlarında imalat yapmak zorunda kalan esnaflarımız var. Organize sanayinin tamamlanmasıyla bu esnafların her birine 3 ve 5’er dönümlük yerler vereceğiz. Esnaftan katılım payı dışında herhangi bir ücret de alınmayacak. Organize Sanayinin faaliyete geçmesinde İl Valiliği, Sanayi Ticaret Odası, Belediyemiz ve İl Özel İdaresi Genel Sekreterliğinin önemli katkıları oldu.

İstihdam yaratmaya ve kent ekonomisine katkı anlamında neler yaptı TTSO?

Ekonomik olarak bir takım projeler sunduk. Bunlardan en önemlisi yaşlı ve hasta bakımıyla aşçı ve garson yetiştiriciliği projesiydi. Bu projeler SODES kapsamında yürütüldü. Projelerin toplam tutarı 260 bin TL civarında. 20 bin TL’lik bölümü eş finansman olarak odamız tarafından karşılandı. Her iki proje kapsamında 76 kişi 6 ay boyunca eğitim alıp meslek sahibi oldu. Yakında da sertifikalarını alacaklar. Yine UMEM kapsamında oda olarak İş-Kur, Milli Eğitim Müdürlüğü ile ortak olarak Sanat Okulu’nda başlattığımız proje devam ediyor. Bu projeden amacımız esnafımıza uzmanlaşmış usta, eğitici kazandırmak. Yine 3 yıldan bu yana TOBB’un katkısıyla 120 bin TL finans getirdik. Üç yıl boyunca 2 bin 500 aile ile 2 bin 500 öğrenciye gıda ve giyim yardımında bulunduk. Bu alımların tamamı Tunceli esnafından yapılarak il merkezi ve ilçelerdeki ihtiyaç sahiplerine dağıtıldı. SODES kapsamında da 60 bin TL’lik bir malzeme alımı yapıldı. Bu malzemeler de ilimizdeki esnaflardan teklif usulüyle alındı. Oda olarak bu tür destekleme faaliyetlerini bundan sonraki yıllarda da devam ettireceğiz.

TTSO olarak sosyal sorumluluk anlamında ne tür çalışmalar yaptınız?

Tunceli’de TTSO’yu neredeyse tüm sivil toplum örgütleriyle buluşturduk. İlimizin en hayati sorunu olan barajlar konusunda ciddi çalışmalar yaptık. Başta Sayın Cumhurbaşkanı, Başbakan, bakanlar ve TOBB olmak üzere her platformda barajların mutlaka iptal edilmesi gerektiğini dile getirdik. İlimizde düzenlenen festivallerde şahsım olarak ben ve odamız üyeleri görevler üstlendi. Esnafı festivale katmak için yoğun çaba içerisinde olduk.

İlimizde üniversite kurulmasını hep önemsedik. Bu nedenle Rektör beyle zaman zaman Ankara’da görüşmelerde bulunduk. Cumhurbaşkanı, Başbakan, bakanlar, YÖK Başkanı ile görüşmeler gerçekleştirdik. 2010 yılında düzenlenen bir panelde nasıl bir üniversite istediğimizi söyledik. Üniversitenin gelişmesini destekliyoruz.

Biliyorsunuz Dersimspor isminde bir futbol kulübümüz var. Dersimspor’un başarılı olması için yönetim kurulu başkanı olarak ben, yönetim kurulu ve meclisimiz elimizden gelen maddi ve manevi katkıyı sunduk sunmaya da devam edeceğiz.

Genelde bölgenin özelde de Tuncelili sanayicinin ne tür sorunları var?

Bankalar, bölgede ve ilimizde esnafa yeterli kredi vermiyor. Veremediği için de ipotekler ve teminatlarımız çok düşük bir fiyatla kabul ediliyor. Böyle olunca ilimiz esnafının büyük bölümü tefecilerin eline düştü. İlimizdeki bankaların müdürleriyle bu sorunun aşılması için zaman zaman toplantılar yaptık. Başta Sayın Zafer Çağlayan olmak üzere bakanlarla yaptığımız toplantılarda da bu konuyu gündeme getirdik.  En son 22 Aralık 2011 tarihinde Ankara’da TOBB Konseyi Toplantısında bu husus, yeni anayasa, bölgenin sorunları ve çek yasasıyla ilgili görüşlerimiz Adalet Bakanı ile Gümrük ve Ticaret Bakanının da katıldığı toplantıda dile getirildi. Bu sorunun aşılması için ilimize ve bölgedeki esnafa yeterli kredi açılmalı ve tefeciliğin önüne geçilmeli.

Yönetime geldiğimizden beri iki dönem önce görev yapan emniyet müdürleri ve askeri yetkililerle il merkezi ve ilçelerde askerin çarşıya çıkarılmaması ve kantinler sorununu görüştük. Kantinlerin esnafa vermiş olduğu zararları anlattık. Alınan malzemelerin çoğunun il dışından alınmasının yanlış olduğunu söyledik. Ayrıca esnaf ve sanatkarlarla birlikte jandarma bölge komutanıyla yaptığımız görüşmede askerin mutlaka çarşıya çıkarılması gerektiğini; bunun ilimiz ekonomisi açısından önemli olduğunu belirttik ancak defalarca görüşmemize rağmen sonuç alamadık. Bu yönlü taleplerimizi daha önce de zaman zaman basınla paylaştık.

KOSGEB kredileri bölge için ciddi bir sıkıntı. 5-6 ay önce bir paket açıldı. Tunceli ve Elazığ dahil kimse bundan yararlanamadı. Her görüşmemizde bu konuyu da gündeme getiriyoruz. KOSGEB kredileri illerin nüfusuna göre ayarlanmalı ve esnafın yararlanması sağlanmalı. Ki bu konuda deprem nedeniyle yeni bir paket de açılmadı. Oda Yönetim Kurulu Başkanı olarak aynı zamanda Fırat Kalkınma Ajansı yönetim kurulu üyesiyim. Bu ajansın projelerinden ilimizin faydalanması amacıyla da diğer yönetim kurulu üyeleriyle ciddi çaba sarf ediyoruz.

Tabiî ki bütün bu sorunlardan daha önemli ve can yakıcı olan 30 yıllık çatışma ortamının yarattığı tahribattır. 36 yıl önce ilimizin nüfusu 165 bin iken bugün 75 bine düştü. Bölgemizdeki sıkıntıları katıldığımız her platformda dile getiriyoruz. Yeni ve demokratik bir anayasanın yapılması, siyasi partiler yasasının düzenlenmesi, seçim barajının düşürülmesi gerekiyor. Başta belediye başkanları olmak üzere binlerce insanın tutuklanması ve uzun tutukluluk süreleri bölgede ciddi sıkıntılar yaratıyor. Açılım adı altında gündeme getirilen yasal düzenleme bir an önce yapılmalı ve barış sağlanmalı. Barış sağlanırsa ilimizde çok kısa sürede çok büyük bir gelişme olacağını düşünüyorum. İlimiz Doğu Anadolu Bölgesi’nin gelişime en müsait ilidir. Ciddi bir turizm potansiyeli var. Keza tarım ve hayvancılık konusunda da öyle. Bunların hepsi önemli. Çatışma ortamının devamı, köylerin boşaltılması, üretim yapılmaması tarım ve hayvancılığın bitmesi ilimizi ciddi şekilde etkiledi. Bu nedenle bizim kalkınmamızın tek yolu ülkede barışın en kısa zamanda sağlanmasından geçiyor. Barış bizim için hayatidir. Anaların gözyaşının artık dinmesini istiyoruz. Sivillere yönelik eylemleri doğru bulmuyoruz. Silahın bırakılmasını istiyoruz. Devlet de operasyonları durdurmalı, yasal düzenleme yapmalı ve barış sağlanmalıdır. Barış sağlanırsa bizim ilimizde ciddi bir ekonomik canlanma olacak. Köylere dönüş süreci hızlanacak ve bu il tekrar hak ettiği konuma oturacak.